38 kilometrów sieci już działa. Kanalizacja ciśnieniowa bez tajemnic

Na pierwszy rzut oka niewiele się zmienia – toaleta, prysznic i pralka działają tak samo jak wcześniej. Pod ziemią pracuje jednak dodatkowe urządzenie, które automatycznie tłoczy ścieki do sieci. W gminie Grodzisk Mazowiecki kanalizacja ciśnieniowa obejmuje już dziesiątki kilometrów, a przydomowe przepompownie stały się częścią codziennej infrastruktury. ZWiK wyjaśnia, kto odpowiada za ich serwis, co dzieje się podczas awarii prądu i dlaczego pokrywa zbiornika musi pozostać dostępna.

• O rodzaju kanalizacji decydują warunki terenu, nie właściciel domu
• Zbiornik i pompa pracują automatycznie
• Mieszkaniec płaci za przyłącze, ZWiK serwisuje pompę
• Dostęp do urządzenia i zasady korzystania z kanalizacji

O rodzaju kanalizacji decydują warunki terenu, nie właściciel domu

W gminie Grodzisk Mazowiecki działa 38 kilometrów kanalizacji ciśnieniowej. Kolejne 40 kilometrów jest zaplanowane albo znajduje się w trakcie realizacji. ZWiK eksploatuje także 675 przydomowych przepompowni.

Rodzaju kanalizacji nie wybiera właściciel nieruchomości. Technologia zostaje określona na etapie projektowania, po analizie warunków terenowych, rodzaju zabudowy i kosztów inwestycji. Kanalizacja grawitacyjna wykorzystuje naturalny spadek terenu i najlepiej sprawdza się przy zwartej zabudowie. Ciśnieniowa pozwala natomiast prowadzić ścieki tam, gdzie budowę sieci grawitacyjnej utrudniają między innymi:

• ukształtowanie terenu,
• wysoki poziom wód gruntowych,
• duże odległości między nieruchomościami,
• inne warunki techniczne występujące na danym obszarze.

Dla mieszkańca podstawowy efekt pozostaje taki sam: ścieki są odbierane z nieruchomości i trafiają do oczyszczalni. Stawka za ich odprowadzanie nie zależy od zastosowanej technologii, więc podłączenie do kanalizacji ciśnieniowej nie oznacza wyższej taryfy.

Przepompownie nie są zresztą rozwiązaniem używanym wyłącznie przy domach podłączonych do sieci ciśnieniowej. ZWiK stosuje je w kilkunastu miejscach systemu kanalizacyjnego, wszędzie tam, gdzie ścieki trzeba przemieścić wyżej albo pokonać odcinek, na którym przepływ grawitacyjny nie jest możliwy.

Zbiornik i pompa pracują automatycznie

Ścieki z budynku najpierw spływają grawitacyjnie do zbiornika na posesji. Kiedy osiągną określony poziom, pompa uruchamia się bez udziału mieszkańca i tłoczy zawartość przewodem ciśnieniowym do sieci znajdującej się w drodze.

Przydomowa przepompownia ma zbiornik o pojemności około 1 m³. W razie przerwy w dostawie energii nie przestaje od razu przyjmować ścieków. Przy typowym korzystaniu z wody pojemność pozwala na ich gromadzenie przez około 3–4 dni. Przy oszczędnym zużyciu wody można korzystać z kanalizacji przez co najmniej 48 godzin.

Ścieki nie cofają się do budynku, ponieważ instalacja została zaprojektowana do przepływu w jednym kierunku. Awaria pompy na jednej posesji nie zatrzymuje też pracy urządzeń u sąsiadów – każda przydomowa przepompownia obsługuje konkretną nieruchomość.

Jeśli przerwa w zasilaniu potrwa dłużej, ZWiK może uruchomić przepompownię przy użyciu agregatu albo opróżnić zbiornik samochodem asenizacyjnym. Takie działania są bezpłatne. Całodobowe pogotowie przyjmuje zgłoszenia pod numerem 994.

Zbiornika nie trzeba opróżniać tak jak szamba. W normalnych warunkach pompa robi to automatycznie, a samochód asenizacyjny jest potrzebny tylko w szczególnych sytuacjach awaryjnych.

Stan urządzenia można sprawdzić na skrzynce sterującej. Niebieska kontrolka przy oznaczeniu „Gotowość” oznacza prawidłową pracę. Brak światła albo sygnał w innym kolorze powinien skłonić do szybkiego zgłoszenia problemu pod numerem 994.

Nie należy samodzielnie otwierać przepompowni, naprawiać jej ani ingerować w instalację. Jeżeli woda przestaje odpływać ze zlewu, toalety lub innych odpływów, a na skrzynce pojawia się nieprawidłowy sygnał, trzeba niezwłocznie skontaktować się z pogotowiem ZWiK. Spółka odpowiada za eksploatację, serwis i wymianę urządzeń będących jej własnością. Koszt naprawy może jednak ponieść użytkownik, jeśli awaria powstała przez samodzielną ingerencję albo wrzucanie do kanalizacji niedozwolonych przedmiotów i substancji.

Mieszkaniec płaci za przyłącze, ZWiK serwisuje pompę

Przyłącze na terenie nieruchomości finansuje właściciel. ZWiK bezpłatnie zapewnia zbiornik, pompę i skrzynkę sterującą oraz montuje pompę i skrzynkę. Po stronie mieszkańca pozostają między innymi wykonanie przyłącza, montaż zbiornika i doprowadzenie instalacji elektrycznej.

Późniejsza eksploatacja, naprawy i ewentualna wymiana przepompowni należącej do ZWiK pozostają po stronie spółki. Pompa korzysta z energii elektrycznej z instalacji domu, ale koszt jej pracy jest mieszkańcowi rekompensowany. Dla gospodarstwa odprowadzającego około 120 m³ ścieków rocznie i zużywającego około 0,5 kWh na każdy metr sześcienny, roczny koszt pracy urządzenia wynosi około 40 zł.

Przyłączenie do sieci może być także tańsze niż regularne korzystanie z szamba. Przy przeciętnym zużyciu roczny koszt odprowadzania ścieków do kanalizacji oszacowano na około 1100 zł, podczas gdy opróżnianie szamba to około 3500 zł rocznie. Różnica wynosi około 2400 zł.

Jeżeli część wody jest wykorzystywana do podlewania ogrodu albo napełniania basenu i nie trafia do kanalizacji, można zamontować dodatkowy wodomierz. Takie rozwiązanie pozwala oddzielić zużycie wody na zewnątrz od wody odprowadzanej jako ścieki.

Przydomowa przepompownia powinna pozostać widoczna i łatwo dostępna. Nie wolno jej zabudowywać, zasypywać ziemią lub piaskiem ani stawiać na pokrywie ciężkich przedmiotów. Zanieczyszczenia dostające się do środka mogą uszkodzić pompę. Lekkie donice są dopuszczalne, ale trzeba je szybko przestawić w razie potrzeby i pilnować, by podczas podlewania woda z ziemią nie dostała się do zbiornika.

W pobliżu można sadzić trawę, kwiaty i niewielkie rośliny. Drzewa oraz duże, silnie rozrastające się krzewy nie powinny znajdować się bezpośrednio przy przepompowni. Ich korzenie mogą z czasem kolidować ze zbiornikiem, przewodami lub instalacją elektryczną.

Dostęp do urządzenia i zasady korzystania z kanalizacji

ZWiK zaleca lokalizowanie przepompowni możliwie blisko granicy działki i miejsca, do którego może dojechać samochód serwisowy lub asenizacyjny. Dzięki temu w razie awarii ciężki pojazd nie musi wjeżdżać w głąb posesji, co ogranicza ryzyko uszkodzenia trawnika, podjazdu albo rabat. Ostateczne miejsce zależy również od przebiegu przyłącza, warunków technicznych i możliwości swobodnego dostępu.

Przepompownia znajdująca się na prywatnej działce pozostaje własnością ZWiK. Dlatego ustanowienie służebności przesyłu w formie aktu notarialnego jest jednym z warunków bezpłatnego wydania zbiornika. Nie oznacza to przekazania spółce prawa do działki. Służebność określa zasady dostępu do urządzenia, potrzebnego przy przeglądach, naprawach i wymianie.

Przy planowanych pracach ZWiK powinien uzgodnić dostęp z właścicielem nieruchomości. Pracownik wykonujący czynności na posesji powinien mieć legitymację służbową i odpowiednie upoważnienie. W sytuacji awaryjnej dostęp do urządzenia jest potrzebny, aby można było szybko sprawdzić przyczynę problemu i przywrócić jego działanie.

Do kanalizacji ciśnieniowej obowiązują te same zasady co do sieci grawitacyjnej. Nie należy wrzucać do niej:

• żwirku dla zwierząt,
• odpadów higienicznych,
• tkanin,
• tworzyw sztucznych,
• gruzu,
• innych odpadów stałych.

Do odpływów nie powinny trafiać także oleje ani tłuszcze. Przy prawidłowym użytkowaniu przepompownia pracuje okresowo, automatycznie i praktycznie bezgłośnie. Jest urządzeniem zamkniętym, więc nie powinna powodować nieprzyjemnych zapachów.

Podłączenie domu do sieci oznacza również mniejsze ryzyko zanieczyszczenia gruntu i wód. Ścieki są na bieżąco kierowane do oczyszczalni, zamiast trafiać do zbiornika, którego szczelność i regularne opróżnianie musi kontrolować właściciel.

na podstawie: Zakład Wodociągów i Kanalizacji Grodzisk Mazowiecki.